Faculty of Archaeology

عوامل زیست محیطی نقشی فعال در ایجاد بافتهای استقراری در هر دوره زمانی دارد.  رویکرد  زیست¬محیطی در باستان شناسی علاوه بر شناخت میزان تاثیر عامل محیط در ایجاد هر زیستگاه، میزان انطباق زیستگاه ها با شرایط محیطی حاکم را نیز ممکن می سازد. در رابطه با تاثیر ساختارهای جغرافیایی این اصل بدیهی است که هر منطقه مشخصات طبیعی و زیستی خاص خود نظیر ژئومورفولوژی منطقه، آب و هوا، منابع آب، پوشش گیاهی و راههای ارتباطی را داراست که در مطالعه شیوه استقرار گزینی موثر است. در رهیافت زیست بوم شناختی که در دو شکل زیست محیطی و جمعیت شناسی نمایش داده می شود عامل محیط و تاثیر آن بر استقرارها بحث می شود. در این مجال با استفاده از این رهیافت به نقش زلزله و تاثیر آن در باز استقراری و تغییر الگوی استقراری دشت کنگاور در عصر مفرغ پرداخته می شود. با این رویکرد به این سوالات پرداخته می شود که نقش زلزله در فروپاشی جمعیت و دگرگونی در شکل زیستگاهها چگونه است. آیا زیستگاههای جدید با همان الگوی استقرار گزینی از لحاظ نگاه به ویژگی های محیطی مناسب در گزینش استقرار انتخاب می شوند. در این پژوهش که بر پایه بررسی و مطالعات کتابخانه ای انجام شده، مشخص شد نقش زمین لرزه 1600-1650ق.م گودین تپه در تعداد و مکان گزینی استقرارها تاثیر گذار بوده است. به گونه ای که استقرارهای دشت کنگاور از 43 استقرار در دوره مفرغ به 8 استقرار در دوره آهن کاهش میابد. عوامل موثر در نوع استقرار بعد از عصر مفرغ به نوعی با الگوهای اصلی در مکان گزینی همخوانی دارد. هدف از این پژوهش پرداختن به عوامل موثر در گزینش استقرارها و نقش زلزله در تغییر این الگوهاست.

كليد واژه ها: دشت کنگاور، زلزله، الگوی استقرار، هزاره دوم قبل از میلاد.

فصل چهارم از دور دوم کاوش¬های تپه هگمتانه در سال 1387 به سرپرستی شادروان دکتر مسعود ¬آذرنوش آغاز گردید. دستاوردهای ارزنده حاصل از کاوش¬های لایه¬نگاری سه فصل پیشین، افق جدیدی در روند کار گشود. گروه به جز هدف اصلی این کاوش¬ها که جانمائی مکان احداث موزه منطقه¬ای غرب کشور در بخش غربی تپه بود،گاه¬نگاری این بخش از محوطه به منظور آزمون نتایج گاهنگاری فصول قبل را نیز در دستور کار قرار داشت، بحث نیز آزمود. بیش از بیست و دو گمانه در این محدوده گشوده شد که تقریبا در زیرین¬ترین لایه تمامی این گمانه¬ها آثار خشتی با ویژگی¬های همسان از حیث نوع خشت، جهت، و عمق با معماری خشتی مکشوف از کاوش¬های فصول پیشین آشکار شد، اما اعمال نظر در ارتباط با جهت ساختار¬ها نیازمند مطالعه¬ بیشتر و ادامه کاوش¬ها در این محدوده است. گفتار پیش رو تلاش دارد ضمن توصیف شیوه کاوش، شرح مختصری از ساختارهای نمایان شده و یافته¬ها، ارائه نماید.

با اين كتاب به يك گروه باستا نشناس بپيونديد و همراه
آنها آثار ب هجاى مانده از گذشتگان را كشف كنيد. ببينيد
باستا نشناسان چگونه درباره طرز زندگى گذشتگان
اطلاعات به دست م ىآورند. و چگونه حتى يك تكه كوچك
شكسته از يك ظرف م ىتواند سرن خهايى درباره روش
زندگى گذشتگان به ما بدهد.

دو نوجوانان كنجكاوِ اين داستان، با كندوكاو در آثار ب هجاى
مانده از يك خانواده، موفق م ىشوند بخشى از گذشته
شهرشان را كه از ياد همه رفته است به مردم بشناسانند.
در اين كندوكاو آنها با همه رو شهاى علمى باستا نشناسى
از تهيه نقشه گرفته تا روش كاوش، شيو ههاى گردآورى
اطلاعات و آثار، فهرست بردارى و نگهدارى يافت هها
آشنا م ىشوند. آنها متوجه م ىشوند كه در پژوه شهاى
باستا نشناسى همان رو شهايى استفاده م ىشود كه
دانشمندان در ديگر رشت ههاى علمى ب هكار م ىبرند.

كاوشگران نوجوان در اين كتاب با مفهوم و هدف
باستا نشناسى و رو شهايى كه باستا نشناسان به كار
م ىگيرند تا آثار باستانى را حفظ و رازهاى زندگى گذشتگان
را كشف و رمزگشايى كنند آشنا م ىشوند. آنها با رو شهايى
كه باستا نشناسان فرضي هسازى م ىكنند آشنا م ىشوند و
م ىآموزند كه چگونه باستا نشناسان با استفاده از مثا لهايى
از زندگى روزمره فعلى و مقايسه آنها با زندگى گذشتگان، از
زندگى مردم دوران باستان رمزگشايى م ىكنند.

كاوش در مكا نهايى كه هزاران سال پيش مردمانى در
آنجا زندگى م ىكرد هاند و يافتن بقاياى زندگى آنها هميشه
موضوعى وسوس هانگيز است. اين كتاب شما را با رو شها
و فرآيندهاى صحيح كاو شهاى باستا نشناسى، نقش و
وظايف اعضاى گرو ههاى باستا نشناسى آشنا م ىكند.